کتاب داستان سی‌مرغ: نقش تاریخی ایرانیان در توسعه ایران

گروه نویسندگان:

رضا مجیدزاده، بهاره گنجی، سپیده اکبربیگی، قاسم خردمندی

معصومه موسوی، مریم موسوی، مریم روشنمعز


داستان سی‌مرغ: نقش تاریخی ایرانیان در توسعه ایران

«داستان سی‌مرغ» اثری بین‌رشته‌ای است که با تلفیق نظریه‌های آشوب، نهادگرایی و نظریه بازی، چارچوبی نوین به نام «نظریه فرابازی توسعه» را برای تحلیل تاریخ توسعه ایران ارائه می‌دهد. نویسندگان با الهام از داستان فولکلور سی‌مرغ و چوپان دروغگو، نشان می‌دهند که چگونه ایرانیان در دوره‌های مختلف تاریخی گاهی به سی‌مرغ (توسعه پایدار) نزدیک و گاهی از آن دور شده‌اند و این حرکت نوسانی، نظم اجتماعی خاصی را شکل داده که با مختصات توسعه فاصله دارد.

محور اصلی کتاب، «دسترسی باز به حق مالکیت» است؛ یعنی امکانی که بدون توجه به مشخصات مذهبی، قومی یا خانوادگی، تبدیل دارایی به سرمایه و سرمایه به ثروت را برای همه فراهم می‌کند. نویسندگان با رویکردی نهادگرایانه، تحولات حق مالکیت را از دوره هخامنشیان تا جمهوری اسلامی بررسی می‌کنند و «قفل‌های تاریخی توسعه ایران» را در حوزه‌هایی چون کنترل فساد، کنترل نظامیان، نگرش به قراردادها و حاکمیت قانون شناسایی می‌کنند.

کتاب در شش فصل، از «توسعه به‌مثابه دسترسی باز به حق مالکیت» و «تاریخچه حق مالکیت در ایران» تا «نظریه فرابازی توسعه ایران»، «قفل‌های تاریخی» و «سازوکاری برای توسعه ایران» را بررسی می‌کند. این اثر برای دانشجویان علوم اجتماعی، اقتصاد، تاریخ و علوم سیاسی، و همه علاقه‌مندان به فهم عمیق موانع تاریخی توسعه در ایران، منبعی ارزشمند و تأمل‌برانگیز است.